SAYFA 125:
1-FIKRA (KÖŞE YAZISI)
Bir yazarın herhangi bir konu veya günlük olaylar hakkındaki görüşlerini,
düşüncelerini ayrıntılara inmeden anlattığı gazete ve dergilerde yayımlanan kısa
fikir yazılarına Fıkra denir. Bu tür yazıların diğer adı da “Köşe Yazısı”dır.
Fıkralar, gazete ve dergilerin belli sütun veya köşelerinde yayımlanır.
Yazılı kompozisyon türü olarak fıkra düşünsel ağırlıklı, günlük, kısa
yazılardır. Siyasi ve toplumsal olaylar ele alınırken belgelere, kanıtlara,
aşırı ayrıntılara yer verilmez. Fıkra yazarı geniş kitlelere seslendiği için
dili kolay anlaşılır olmalıdır. Her konuda fıkra yazılabilir.
FIKRA’NIN ÖZELLİKLERİ
1. Günlük olaylar veya düşüncelerle ilgili konular işlenir.
2.
Konular tarafsız bir şekilde ele alınmalıdır.
3. Düşünceyi ön plânda olmalıdır.
4. Konular çok değişik açılardan ele almadan, ayrıntılara inmeden işlenir.
5. Yazılanlara okuyucuyu inandırma zorunluluğu yoktur.
6. Yazılanlar okuyucunun ilgisini çekmelidir.
7. Nükteli fıkralardan, kıssalardan, vecize ve atasözlerinden
faydalanılmalıdır.
8. Açık, sade ve akıcı bir dil kullanılmalıdır.
FIKRA’NIN YAZILMA AMACI
Fıkraların amacı, siyasî, kültürel, ekonomik, toplumsal vb. konuları çok defa
eleştirel bir bakış açısıyla anlatarak kamuoyunu yönlendirmektir. Fıkralarda
kesin olmaktan ziyade güzel, hoş sonuçlara varmaya; canlı, ilgi çekici olmaya
özen gösterilmelidir. Yazar kendi duygu ve düşüncelerini en başarılı şekilde
yansıtarak okuyucu ile arasında sıkı bir bağ kurar.
Not: Bu tür fıkraları, kısa hikâye niteliğindeki, nükteli, mizah öğesi taşıyan
fıkralarla karıştırmayınız. Bu tür fıkralarda dinleyeni güldürmek, eğlendirmek
ön plandadır. Oysa köşe yazılarında okuyucuyu düşündürmek, güncel bir sorunu
dile getirmek esastır.
FIKRA İLE MAKALENİN FARKI
1. Makalelerde yazılanları ispatlama kaygısı vardır; ancak fıkralarda
yazılanları ispatlama kaygısı yoktur.
2. Makalelerde ciddi, yapmacıksız, bilimsel bir anlatım vardır. Fıkralarda
açık, sade ve anlaşılır bir dil kullanılır.
3. Fıkralar günübirlik yazı türüdür. Makalede ise böyle bir durum yoktur.
Edebiyatımızda Fıkra yazan ilk kişi Ahmet Rasim’dir. Bunun dışında Falih
Rıfkı Atay, Peyami Safa, Burhan Felek ve Çetin Altan en tanınmış fırka
yazarlarıdır
2-su için birlik metninin amacı dünya su forumunun önemini
vurgulamaktır.
bir bayram sabahı adlı metnin yazılış amacı eski bayramların
özelliğini dile getirmek
her iki metinde dönemin güncel olaylarını konu edinmişlerdir.
3- siz yapınız
4-su için birlik metninde akıcı ve içten bir anlatım yoktur. bir bayram
sabahı adlı metin de daha içten ve doğal bir anlatım vardır. yorumlar ve
görüşler belirgindir.
5-Ayrıntılara girilmemiş,yazarlar konu ile ilgili kendi fikirlerini ve
yorumlarını ortaya koymmuş. Düşüncelerini kanıtlamak istemektedirler.
6-Köşe yazar5ları gibi bu yazarlarda düşüncelerini belli bir sonuca
bağlamamışlardır.
7-sırasıyla:açıklayıcı-açıklayıcı-sözleşmeye bağlı-sözleşmeye bağlı ve
öyküleyici-sözleşmeye bağlı-
8-Fıkralarda dil göndergesel işlevde
kullanılır
9-Eğitimin Yaygınlaştırılması
Devletin başlıca görevlerinden
biri, eğitimin geniş halk kitleleri arasında yaygınlaştırılması ve bilgisizliğin
ortadan kaldırılmasıdır. Atatürk'e göre, millî eğitim ışığı memleketin en derin
köşelerine kadar ulaşıp yayılmalıdır. Bilgisizlik yok edilmeli, eğitim
yetişkinleri de kapsamalıdır. Atatürk bunun önemini ve gereğini şöyle
açıklamıştır: "Hedefe yalnız çocukları yetiştirmekle ulaşamayız. Çocuklar
geleceğindir... Fakat geleceği yapacak olan bu çocukları yetiştirecek analar,
babalar, kardeşler hepsi şimdiden az çok aydınlatılmalıdır ki yetiştirecekleri
çocukları bu millete ve memlekete hizmet edebilecek, yararlı olabilecek şekilde
yetiştirsinler." Bilgisizliği ortadan kaldırmak için eğitimin yaygınlaştırılması
gerekir. Bunun sağlanabilmesi için yaygın bir eğitim sistemi kurularak bütün
vatandaşların okur-yazar hâle getirilmesi gerekmektedir.
ölçme ve değerlendirme cevapları:
A-
GAZETE-GÜNCEL-KÖŞE YAZISI
B-
1-D
2-Y
3-Y
4-D
5-Y
C-
1-E
2-D
Read more